O Atlasie
• Project description in English
• Założenia i cel
• Autorzy
 
I. Z historii form i metod prezentacji
• Wprowadzenie
• Izolinie
• Kartogram
• Metoda kropkowa
• Grafika statystyczna
• Współczesność
• Literatura
 
II. Od danych do mapy
• Cel mapy i dane
• Sposób odniesienia danych
• Charakter danych
• Sposób ujęcia danych
• Literatura
 
III. Metody krok po kroku
• Metoda kartodiagramu + · Założenia ogólne
· Kształt diagramów a rozpiętość zbioru danych
· Kartodiagram sumaryczny strukturalny
· Inne kartodiagramy
· Kartodiagram liniowy
· Kartodiagram porządkowy
· Literatura

• Metoda kartogramu + · Założenia ogólne
· Kartogram prosty
· Kartogram ciągły
· Kartogram diagramiczny
· Kartogram złożony (krzyżowy)
· Literatura

• Metoda izolinii + · Założenia ogólne
· Izarytmy rzeczywiste
· Izarytmy teoretyczne (izoplety)
· Izolinie ruchu i odległości
· Literatura

• Metoda kropkowa + · Założenia ogólne
· Dobór danych, waga kropki
· Literatura

• Metoda sygnatur ilościowych + · Założenia ogólne
· Literatura
III. Metody krok po kroku  •  Metoda kartodiagramu

Kształt diagramów
a rozpiętość zbioru danych

Przystępując do opracowania kartodiagramu pierwszym krokiem jest określenie kształtu figur geometrycznych umieszczonych na mapie.

Figury te możemy klasyfikować na jedno- i wieloparametrowe oraz płaskie i bryłowe. Liczba figur do wyboru jest dość znaczna, ale praktycznie najczęściej stosowanych jest tylko kilka: słupek, koło, kwadrat, kula, prostokąt, a w naszych opracowaniach typogram Uhorczaka (por. J. Pasławski, red., 2010, s. 225).

Słupki są łatwe do wykonania i najłatwiejsze do oceny relacji wielkości, gdyż szacuje się tylko długość. Istotnym ograniczeniem ich stosowania na mapie jest zróżnicowanie wartości danych. Przy dużych różnicach danych a więc rozpiętości zbioru należy zwrócić uwagę, aby niskie wartości były dobrze rozróżnialne, co może spowodować, że przedstawienie wysokich wartości będzie niemożliwe.

Koła są najczęściej stosowane na mapach, gdyż nieco łatwiej jest pokazać duże rozpiętości. Wadą diagramów kołowych są znaczne błędy szacowania wielkości — w przeprowadzonych badaniach zaledwie 6% respondentów potrafiło poprawnie odczytać wielkość diagramów, a przez to oszacować wartość przedstawianego na mapie zjawiska (L. Ratajski 1989, s. 65). Ponieważ w większości przypadków użytkownicy map zaniżają szacowane wielkości (ryc. 3.1), opracowano eksperymentalnie poprawkę „na spostrzeganie” diagramów kołowych. Jej autorem jest James Flannery stąd też została nazwana poprawką Flannerego (ryc. 3.2).
 


Ryc. 3.1 | Ideogram zaniżania wartości diagramów kołowych oraz objętościowych (za http://makingmaps.net, zmodyfikowane)

 


Ryc. 3.2 | Wykorzystanie poprawki Flannerego. Kartodiagram kołowy, powierzchniowy, ciągły

Kwadraty są rzadziej stosowane. Pozwalają na lepsze wykorzystanie miejsca na mapie i porównując z kołami — na nieco poprawniejsze szacowanie przedstawianych wielkości statystycznych. Jest to dogodna figura do prezentacji struktury lub wypełnienia „kartogramicznego”.

Kule są stosowane najczęściej do prezentacji zbiorów statystycznych o dużych rozpiętościach, np. liczby ludności miast.

Są to najczęściej stosowane figury geometryczne na mapie. Decyzja o wyborze jednej z nich najczęściej jest uzależniona od rozpiętości danych i miejsca na mapie. Na przykład przyjmując jednakową powierzchnię dla koła, kuli i kwadratu, inny efekt wizualny uzyskamy dla zbioru o małej rozpiętości (np. 2 i 78) oraz dla zbioru o bardzo dużej rozpiętości (np. 34,5 i 13 423,4) (por. J. Pasławski, red., 2010, s. 227).

« Idź do poprzedniej strony Idź do następnej strony »

 

 


idź do początku strony »
 
  © Katedra Kartografii · Wydział Geografii i Studiów Regionalnych · Uniwersytet Warszawski · 2010-2012